Odkrywamy świat metalurgii. Stal Hadfielda – opis właściwości i zastosowanie

Metalurgia to dziedzina przemysłu i gałąź nauki. Jej głównym przedmiotem zainteresowania są procesy, którym poddawane są rudy metali. Obróbka rud oraz przetwórstwo metali stanowią podstawę współczesnej metalurgii. Jednym z jej wytworów jest stal Hadfielda, która wyróżnia się szczególnymi właściwościami oraz wieloma zastosowaniami w przemyśle.

Choć technologię jej pozyskiwania opracowano pod koniec XIX wieku, to nadal cieszy się uznaniem i z powodzeniem jest wykorzystywana w wielu obszarach. Czym dokładnie jest ta niezwykła stal i skąd biorą się jej charakterystyczne parametry?

Kilka słów o metalurgii i R.A. Hadfieldzie

przemysł metalurgiczny Najogólniej mówiąc metalurgia zajmuje się przetwórstwem rud, wytwarzaniem metali, otrzymywaniem stopów oraz produkcją gotowych do użytku przedmiotów. Rozwój tej gałęzi przemysłu postępował wraz z odkrywaniem coraz to nowszych pierwiastków oraz opracowywaniem odkrywczych technologii. Z czasem metalurdzy zaczęli interesować się również zagadnieniem czystości metali oraz możliwościami otrzymywania stopów. Współczesna metalurgia jest zaawansowana, a jej dalszy rozwój zmierza głównie w stronę projektowania i produkcji nowych przedmiotów.

Niebagatelny wkład w rozwój metalurgii wniósł R.A. Hadfield, który dużą część swojego życia w Anglii, na przełomie XIX i XX wieku, poświęcił pracom nad stopami żelaza. Jego wysiłki zaowocowały wynalezieniem zupełnie nowego stopu – stali manganowej. Ma on niezwykłe właściwości i do dziś jest szeroko stosowany w przemyśle. Wynalazek brytyjskiego metalurga znany jest powszechnie jako stal Hadfielda.

Skład i i zastosowanie stali manganowej

stal w kolejnictwie Poniżej została scharakteryzowana stal Hadfielda – opis jej właściwości oraz lista branż, które wykorzystują wykonane z niej przedmioty.

Stal Hadfielda wyróżnia się wysoką odpornością na ścieranie dzięki domieszce manganu (około 13%) i węgla (około 1%). W wyniku silnych nacisków stal manganowa umacnia się, toteż z powodzeniem jest stosowana w elementach, które są narażone na zgniatanie, uderzanie, ścieranie i pękanie. Warto jednak wiedzieć, że w procesach, w których zachodzi ścieranie bez wywierania nacisku, przedmioty ze stali manganowej ulegają szybkiemu zużyciu.

Wytrzymałość stali Hadfielda sprawia, że stanowi ona materiał niełatwy w obróbce. Aby móc z nią pracować, rozgrzewa się stal do wysokiej temperatury (około 500 stopni C), a następnie poddaje szybkiemu schłodzeniu.

stal w przemyśleZ uwagi na swoje właściwości, stal Hadfielda jest szeroko stosowana w wielu gałęziach przemysłu. Wśród znanych i popularnych sposobów zagospodarowania stali manganowej wymienia się:

• elementy maszyn górniczych, np. gąsienice koparek,
• elementy maszyn i urządzeń służących do celów wydobywczych, np. kruszarki urobku skalnego,
• elementy maszyn stosowanych do mielenia szkła i węgla, np. młyny kulowe,
• rozjazdy kolejowe,
• kraty stosowane w więziennictwie.

Podsumowanie


Stal manganowa wynaleziona w XIX wieku nadal jest szeroko stosowana w przemyśle. Jej unikalne właściwości oraz odporność są szczególnie cenione przez te gałęzie gospodarki, które wymagają wyjątkowo trwałych rozwiązań. Przemysł na świecie nadal się rozwija, a wraz z nim kształtuje się przyszłość stali Hadfielda.

Dodaj komentarz